Kinh doanh

Quảng Ngãi: Khơi thông nguồn cung khoáng sản, hướng đến khai thác bền vững

Thứ bảy, 21/11/2026 14:44
QUẢNG CÁO Liên hệ Quảng cáo iSocial Vietnam
TÓM TẮT & GÓC NHÌN ISOCIAL
Tin tức được iSocial Vietnam tổng hợp & biên tập theo Giấy phép số 8095/GP-TTĐT. Cung cấp góc nhìn trọng tâm, tổng hợp tin tức đa chiều cho độc giả.

Gỡ vướng từ mặt bằng, công suất đến đầu ra vật liệu là yêu cầu cấp thiết để nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, bảo đảm nguồn cung và kiểm soát tác động môi trường.

QUẢNG CÁO IN-READ
Vị trí Quảng cáo giữa bài viết (300x250 / Responsive) / Google AdSense In-Read Banner

Hoạt động khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường tại Quảng Ngãi đang đối mặt với nhiều khó khăn, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ khai thác, hiệu quả sản xuất, kinh doanh và khả năng cung ứng vật liệu cho các công trình. Những bất cập này không chỉ xuất phát từ thủ tục pháp lý mà còn liên quan đến công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, quy hoạch hạ tầng phụ trợ và cơ chế điều tiết đầu ra.

Gỡ điểm nghẽn để nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên

Ngày 20/11, Sở Công Thương Quảng Ngãi tổ chức hội nghị đối thoại với các doanh nghiệp khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường khu vực phía Đông tỉnh, nhiều doanh nghiệp đã thẳng thắn phản ánh những vướng mắc kéo dài, đồng thời kiến nghị cơ quan chức năng có giải pháp tháo gỡ để ổn định hoạt động sản xuất.

Quảng Ngãi: Khơi thông nguồn cung khoáng sản, hướng đến khai thác bền vững - Ảnh 1

Việc tháo gỡ cần được thực hiện đồng bộ, minh bạch về thủ tục và trách nhiệm giữa các cơ quan quản lý, tránh để doanh nghiệp phải mất nhiều năm xử lý những vướng mắc có thể giải quyết bằng cơ chế phối hợp.

Ví dụ điển hình, tại Mỏ đá Phước Hòa 2 (xã Vạn Tường) cho thấy, khoảng cách giữa thời điểm được cấp phép và thời điểm có thể đưa mỏ vào khai thác vẫn còn khá lớn. Theo ông Đỗ Hồng Vinh, đại diện mỏ, doanh nghiệp được cấp phép năm 2019 nhưng do vướng giải phóng mặt bằng và khó khăn về vốn nên đến năm 2023 mới chính thức hoạt động.

Cùng với đó, đến năm 2024, doanh nghiệp tiếp tục thực hiện thủ tục đề nghị nâng công suất khai thác theo hướng dẫn của cơ quan chức năng. Tuy nhiên, hồ sơ đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm, gây khó khăn cho việc xây dựng kế hoạch sản xuất và đáp ứng nhu cầu thị trường.

Bên cạnh đó, ông Phan Văn Thạnh, Giám đốc Công ty Thương mại Đầu tư Phước Thịnh cho biết, một số mỏ đá đã được quy hoạch hoặc đấu giá quyền khai thác nhưng chưa có vị trí được quy hoạch cụ thể để bố trí bãi chứa vật liệu và khu vực chế biến. Điều này khiến doanh nghiệp gặp khó trong việc hoàn thiện thủ tục thuê đất, đầu tư các hạng mục phụ trợ phục vụ sản xuất.

Qua đó, việc bổ sung quy hoạch các khu vực phụ trợ cần được xem là một phần trong quy hoạch khai thác khoáng sản, thay vì chỉ tập trung vào vị trí và trữ lượng mỏ. Quy hoạch đồng bộ ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp chủ động đầu tư, đồng thời tạo điều kiện để cơ quan chức năng kiểm soát tốt hơn các tác động môi trường trong toàn bộ quá trình khai thác, chế biến và vận chuyển.

Theo đó, không chỉ vướng quy hoạch, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng cũng đang trở thành điểm nghẽn đối với một số dự án khai thác khoáng sản.

Quảng Ngãi: Khơi thông nguồn cung khoáng sản, hướng đến khai thác bền vững - Ảnh 2
Những kiến nghị của doanh nghiệp tại hội nghị đã phản ánh khá rõ các điểm nghẽn trong chuỗi khai thác khoáng sản, từ cấp phép, tiếp cận mặt bằng, tổ chức khai thác đến chế biến và tiêu thụ.

Bà Tưởng Thanh Hoài Phương, Giám đốc Công ty Hoàng Nguyên Hải cho biết, tại Mỏ đá Vạn Lý, doanh nghiệp đã trực tiếp thương lượng với người dân trong hơn 10 năm nhưng vẫn chưa giải quyết dứt điểm việc bồi thường, giải phóng mặt bằng và thuê đất. Tình trạng này ảnh hưởng đến khả năng tổ chức khai thác và duy trì hoạt động của mỏ.

Trong khi đó, với Mỏ đá Núi Lớn được cấp phép theo cơ chế chỉ định để cung cấp vật liệu cho dự án cao tốc Quảng Ngãi – Hoài Nhơn, doanh nghiệp phản ánh đã đầu tư kinh phí đáng kể để hoàn thiện thủ tục và triển khai khai thác nhưng phạm vi tiêu thụ hiện chỉ giới hạn trong công trình được chỉ định.

Qua đó, nhiều Doanh nghiệp kiến nghị được mở rộng đối tượng cung cấp vật liệu cho các dự án khác có nhu cầu nhằm tận dụng trữ lượng còn lại, nâng cao hiệu quả khai thác và thu hồi vốn đầu tư.

Đáng chú ý, tình trạng phân bổ nguồn vật liệu chưa sát với nhu cầu thực tế cũng được các doanh nghiệp phản ánh. Có mỏ được cấp công suất khai thác hằng năm lớn nhưng khối lượng đất được phép cung cấp còn hạn chế. Ngược lại, một số mỏ được chỉ định phục vụ công trình đầu tư công nhưng nhu cầu sử dụng thực tế thấp, dẫn đến tồn đọng nguồn vật liệu.

Từ góc nhìn kinh tế môi trường, khai thác khoáng sản không thể chỉ đánh giá bằng sản lượng đưa lên khỏi lòng đất hay doanh thu của doanh nghiệp. Hiệu quả thực chất còn nằm ở khả năng sử dụng tiết kiệm tài nguyên, hạn chế khai thác dàn trải, giảm chi phí vận chuyển và kiểm soát những tổn thất môi trường phát sinh.

Cùng với đó, việc điều tiết nguồn vật liệu giữa các mỏ và công trình vì vậy cần được thực hiện trên cơ sở nhu cầu thực tế, khoảng cách vận chuyển, khả năng cung ứng và điều kiện pháp lý. Đây cũng là giải pháp góp phần giảm áp lực mở thêm các điểm khai thác mới trong khi nguồn tài nguyên tại những mỏ hiện hữu vẫn chưa được sử dụng hiệu quả.

Khơi thông nguồn cung phải đi đôi với trách nhiệm môi trường

Trao đổi tại hội nghị, ông Võ Minh Vương, Phó Giám đốc Sở Công Thương Quảng Ngãi cho biết, đối với đề xuất nâng công suất khai thác, quy định hiện hành cho phép doanh nghiệp lập hồ sơ đề nghị xem xét khi mỏ còn trữ lượng, giấy phép còn thời hạn và thị trường có nhu cầu.

Quảng Ngãi: Khơi thông nguồn cung khoáng sản, hướng đến khai thác bền vững - Ảnh 3
Việc điều tiết nguồn vật liệu giữa các mỏ và công trình vì vậy cần được thực hiện trên cơ sở nhu cầu thực tế, khoảng cách vận chuyển, khả năng cung ứng và điều kiện pháp lý.

Tuy nhiên, việc nâng công suất không thể chỉ căn cứ vào khả năng khai thác của doanh nghiệp mà phải xem xét đồng bộ điều kiện hạ tầng khu vực. Sản lượng khai thác tăng sẽ kéo theo lưu lượng phương tiện vận chuyển lớn hơn, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh bụi, tiếng ồn, ảnh hưởng đến chất lượng đường giao thông và đời sống người dân.

Theo lãnh đạo Sở Công Thương, nếu địa phương có văn bản xác nhận hệ thống hạ tầng đáp ứng yêu cầu, người dân đồng thuận với phương án nâng công suất thì quá trình xem xét, giải quyết hồ sơ sẽ thuận lợi hơn. Việc tăng công suất phải đi kèm phương án kiểm soát bụi, tiếng ồn, nước thải, chất thải và tổ chức vận chuyển an toàn; tránh tình trạng lợi ích kinh tế từ khai thác được ghi nhận ở doanh nghiệp nhưng chi phí môi trường lại chuyển sang người dân và địa phương.

Cùng với đó, vướng mắc về thuê đất và giải phóng mặt bằng, ông Vương cho biết Luật Đất đai năm 2024 đã có quy định tại khoản 25 Điều 79 về trường hợp Nhà nước thu hồi đất để thực hiện hoạt động khoáng sản, bao gồm cả khu vực phụ trợ và chế biến khoáng sản.

Theo đó, sau khi doanh nghiệp được cấp phép, Nhà nước có thể thực hiện thủ tục thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất và cho thuê theo quy định. Kinh phí bồi thường do doanh nghiệp chi trả theo phương án và đơn giá được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Việc thỏa thuận trực tiếp với người dân vẫn được khuyến khích nhưng không nhất thiết phải là phương thức duy nhất.

Quảng Ngãi: Khơi thông nguồn cung khoáng sản, hướng đến khai thác bền vững - Ảnh 4
Khai thác khoáng sản chỉ thực sự mang lại hiệu quả kinh tế khi tài nguyên được sử dụng hợp lý, nguồn thu được chuyển hóa thành giá trị phát triển và những tác động tiêu cực đến môi trường, đời sống người dân được kiểm soát.

Liên quan đến đầu ra vật liệu, Sở Công Thương cho biết sẽ rà soát các mỏ còn trữ lượng nhưng khối lượng tiêu thụ thấp để tìm phương án điều tiết phù hợp. Trường hợp tỉnh triển khai các công trình đầu tư công gần khu vực những mỏ này, ngành chức năng sẽ xem xét khảo sát, kết nối nguồn cung. Doanh nghiệp cũng có thể chủ động đề xuất các công trình có nhu cầu để cơ quan quản lý xem xét. Sở Công Thương sẽ phối hợp với cơ quan thuế và quản lý thị trường giám sát hoạt động cung ứng tại các mỏ được chỉ định phục vụ công trình đầu tư công.

Qua đó, những kiến nghị của doanh nghiệp tại hội nghị đã phản ánh khá rõ các điểm nghẽn trong chuỗi khai thác khoáng sản, từ cấp phép, tiếp cận mặt bằng, tổ chức khai thác đến chế biến và tiêu thụ. Việc tháo gỡ cần được thực hiện đồng bộ, minh bạch về thủ tục và trách nhiệm giữa các cơ quan quản lý, tránh để doanh nghiệp phải mất nhiều năm xử lý những vướng mắc có thể giải quyết bằng cơ chế phối hợp.

Quan trọng hơn, khơi thông nguồn cung không đồng nghĩa với nới lỏng điều kiện khai thác bằng mọi giá.  Khai thác khoáng sản chỉ thực sự mang lại hiệu quả kinh tế khi tài nguyên được sử dụng hợp lý, nguồn thu được chuyển hóa thành giá trị phát triển và những tác động tiêu cực đến môi trường, đời sống người dân được kiểm soát. Đây cũng là nền tảng để Quảng Ngãi giải quyết bài toán vật liệu xây dựng trước mắt, đồng thời hướng đến một ngành khai thác khoáng sản có trách nhiệm, hiệu quả và bền vững lâu dài.

Trọng Nghị

📌 Tuyên bố bản quyền & Nguồn tin tổng hợp:
Bài viết được tổng hợp từ nguồn Kinh tế Môi trường. iSocial.vn vận hành dưới hình thức Trang thông tin điện tử tổng hợp theo Giấy phép số 8095/GP-TTĐT do Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử cấp ngày 28/07/2026. Mọi nội dung trích dẫn đều tuân thủ đúng quy định pháp luật sở hữu trí tuệ Việt Nam.
QUẢNG CÁO Liên hệ Quảng cáo iSocial Vietnam
Kinh tế Môi trường
Theo Kinh tế Môi trường
11/21/2026 14:44 (GMT +7)

Tin liên quan