Nghệ An: Siết chặt quản lý ngân sách và tối ưu hóa nguồn lực tài sản công

Sáng ngày 05/10, UBND tỉnh Nghệ An tổ chức cuộc họp chuyên đề nhằm nghe và đóng góp ý kiến sâu vào dự thảo các quyết định quy định về quản lý ngân sách nhà nước, điều hành tài sản công và danh mục tài sản cố định đặc thù trên địa bàn tỉnh.

Sửa đổi quy định quản lý ngân sách, lắng nghe tiếng nói từ cơ sở

Trọng tâm cuộc họp là dự thảo quyết định của UBND tỉnh Nghệ An quy định về lập, chấp hành, quyết toán và chế độ báo cáo công khai ngân sách đối với các đơn vị dự toán và UBND cấp xã, phường. Nhằm bám sát các văn bản quy phạm pháp luật mới nhất của Trung ương như Luật Ngân sách nhà nước, Nghị định số 73/2026/NĐ-CP và Thông tư số 26/2026/TT-BTC, dự thảo lần này hướng tới điều chỉnh toàn diện một số nội dung quan trọng. Cụ thể là thời gian lập lại dự toán, thời gian lập và gửi báo cáo kế hoạch thu, chi tài chính; Tài liệu thuyết minh căn cứ phân bổ, giao dự toán và chế độ công khai ngân sách; Quy trình rút dự toán chi bổ sung từ ngân sách cấp tỉnh cho ngân sách cấp xã.

Đóng góp ý kiến từ thực tiễn điều hành, Phó Chủ tịch UBND phường Thành Vinh Đinh Nho Tài phân tích đặc thù công tác tài chính tại cấp cơ sở là các khoản chi lớn thường tập trung cao điểm vào Quý I – thời điểm diễn ra Tết Dương lịch, Tết Nguyên đán, ngày kỷ niệm thành lập Đảng và các chương trình an sinh xã hội, chăm lo chính sách.

Do đó, nếu áp trần khống chế mức rút Quý I dưới 25% hoặc dưới 12%/tháng sẽ gây bó buộc, khiến địa phương thiếu hụt nguồn chi chủ động, dễ dẫn đến nợ đọng kinh phí. Từ đó, đại diện phường Thành Vinh đề xuất nâng trần rút dự toán Quý I lên mức tối thiểu 40% (hoặc khống chế trần không vượt quá 35%), bãi bỏ quy định khống chế theo tháng, đồng thời tăng cường phân cấp, ủy quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã, phường chủ động quyết định và chịu trách nhiệm trong các tình huống chi đột xuất.

Khi ban hành quy định về quản lý, điều hành ngân sách, các cơ quan tham mưu phải đồng thời sửa đổi cơ chế phân cấp, phân công để tránh chồng chéo. Phải bảo đảm nguyên lý điều hành tập trung, thống nhất nhưng phân quyền mạnh mẽ, xác định rõ trách nhiệm cá nhân của Thủ trưởng đơn vị dự toán, Chủ tịch UBND xã, phường và cơ quan tài chính các cấp.

Khơi thông tài sản công dôi dư: Ưu đãi đi đôi với minh bạch, tinh gọn

Tiếp tục chương trình làm việc, cuộc họp đã thảo luận về dự thảo Quyết định quy định danh mục tài sản công cho thuê, tiêu chí, mức hỗ trợ, trình tự, thủ tục cho thuê nhà, đất là tài sản công. Chính sách này áp dụng trực tiếp đối với nhà, công trình xây dựng gắn liền với đất là tài sản công không sử dụng vào mục đích để ở, được giao cho tổ chức có chức năng quản lý, kinh doanh nhà địa phương khai thác.

Đối tượng thụ hưởng chính sách là các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs), doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, với điều kiện bắt buộc là không có nợ đọng thuế hoặc các nghĩa vụ tài chính quá hạn đối với ngân sách nhà nước.

Mức hỗ trợ 30%: Giảm 30% tiền thuê nhà trong thời gian thuê theo hợp đồng (tối đa không quá 03 năm) dành cho doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ tiêu chí chung.
Mức hỗ trợ 50%: Áp dụng cho doanh nghiệp đáp ứng tiêu chí chung và thuộc diện: Chuyển đổi từ hộ kinh doanh dưới 24 tháng; Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; Doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ; Sử dụng nhiều lao động nữ; Hoặc có từ 30% lao động là người khuyết tật, người dân tộc thiểu số tham gia BHXH; Thuê tài sản tại địa bàn có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn. (Lưu ý: Trường hợp doanh nghiệp thỏa mãn nhiều tiêu chí thì áp dụng một mức hỗ trợ cao nhất, không cộng dồn).

Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Nghệ An chia sẻ, nguyện vọng lớn nhất của cộng đồng doanh nghiệp hiện nay là việc đơn giản hóa, tinh gọn thủ tục hành chính khi tiếp cận quỹ nhà đất này. Quy trình gọn nhẹ, nhanh chóng sẽ giúp doanh nghiệp sớm ổn định sản xuất và tối ưu hóa chi phí. Đồng thời, Hiệp hội cũng kiến nghị tỉnh xem xét phương án cho mượn hoặc bố trí một số phòng làm việc từ nguồn các trụ sở dôi dư tại khu vực trung tâm thành phố Vinh trước đây để làm văn phòng làm việc cho Hiệp hội.

Kiên quyết xử lý dứt điểm, không để tài sản công “đóng băng” kéo dài

Cũng trong khuôn khổ cuộc họp, UBND tỉnh đã cho ý kiến vào dự thảo Quyết định của Chủ tịch UBND tỉnh ban hành danh mục tài sản cố định đặc thù; danh mục thời gian tính hao mòn và tỷ lệ hao mòn tài sản cố định vô hình thuộc phạm vi quản lý của tỉnh.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bùi Thanh An đánh giá cao sự chủ động của các cơ quan tham mưu, đồng thời yêu cầu rà soát kỹ tính cần thiết, quy trình xây dựng đối với cả 03 nhóm nội dung: Quản lý ngân sách; Xử lý tài sản công và cho thuê công trình hỗ trợ.

Đối với việc chuyển giao tài sản công, đồng chí Bùi Thanh An nhấn mạnh tối hậu thư: Mọi phương án chuyển giao phải gắn liền với phương án xử lý cuối cùng, kiên quyết không để tình trạng tài sản công tiếp tục cho thuê kéo dài, đùn đẩy mà không được giải quyết dứt điểm.

Về quy định hỗ trợ giá thuê nhà đất công, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh thống nhất về nội dung nhưng lưu ý cơ quan soạn thảo cần cập nhật chính xác các đối tượng áp dụng theo văn bản mới nhất của Trung ương; làm rõ căn cứ pháp lý để xác định mức hỗ trợ và xây dựng phụ lục chi tiết đối với các vị trí nhà đất có lợi thế thương mại cao nhằm đảm bảo tính công bằng, minh bạch, tránh thất thoát ngân sách nhà nước.

Nguyễn Công