Mỗi ngày uống gì để tốt cho gan? 3 lựa chọn quen thuộc nhiều người bỏ qua
Gan phải xử lý nhiều chất được đưa vào cơ thể mỗi ngày. Bên cạnh chế độ ăn uống cân bằng, việc lựa chọn đồ uống phù hợp cũng góp phần xây dựng lối sống có lợi cho sức khỏe gan.
Trong số những thức uống quen thuộc, cà phê và trà xanh được nghiên cứu về mối liên hệ với một số chỉ số và bệnh lý về gan, trong khi nước lọc đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể.
Cà phê
Uống cà phê ở mức vừa phải không chỉ giúp tỉnh táo mà còn được nghiên cứu về mối liên hệ với sức khỏe gan. Một số nghiên cứu quan sát cho thấy người thường xuyên uống cà phê có nguy cơ mắc một số bệnh gan thấp hơn so với người không uống.
Một số dữ liệu cũng ghi nhận mối liên hệ giữa việc uống cà phê và nguy cơ xơ gan thấp hơn, đặc biệt ở những người đã có bệnh gan mạn tính. Cà phê cũng được nghiên cứu về mối liên quan với nguy cơ ung thư gan và một số cơ chế liên quan đến tình trạng viêm, stress oxy hóa.
Các chuyên gia cho rằng những lợi ích tiềm năng này có thể liên quan đến nhiều hợp chất hoạt tính sinh học trong cà phê. Tuy nhiên, những nghiên cứu trên không đồng nghĩa với việc cà phê có thể điều trị hoặc ngăn ngừa bệnh gan ở tất cả mọi người.
Cách uống cũng rất quan trọng. Nếu dùng cà phê hằng ngày, nên hạn chế đường, kem béo và các loại đồ uống cà phê chứa nhiều năng lượng. Uống quá nhiều đường có thể gây bất lợi cho cân nặng và sức khỏe chuyển hóa, từ đó ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe gan.
Trà xanh
Trà xanh chứa catechin và nhiều hợp chất chống oxy hóa, vì vậy cũng được quan tâm trong các nghiên cứu về sức khỏe gan.
Một số nghiên cứu trên người ghi nhận trà xanh có thể liên quan đến sự thay đổi của một số chỉ số men gan ở người mắc gan nhiễm mỡ không do rượu. Một số nghiên cứu quan sát cũng tìm thấy mối liên hệ giữa việc uống trà xanh và nguy cơ mắc ung thư gan thấp hơn. Tuy nhiên, những kết quả này chưa đủ để khẳng định trà xanh có tác dụng phòng hoặc điều trị bệnh gan.
Nếu muốn đưa trà xanh vào chế độ ăn uống hằng ngày, nên ưu tiên trà pha từ lá, không thêm hoặc chỉ thêm ít đường. So với trà đóng chai hoặc trà pha sẵn chứa nhiều đường, đây là lựa chọn phù hợp hơn.
Đặc biệt, cần phân biệt trà xanh thông thường với các sản phẩm chứa chiết xuất trà xanh liều cao. Một số trường hợp tổn thương gan đã được ghi nhận liên quan đến việc sử dụng thực phẩm bổ sung chứa chiết xuất trà xanh. Vì vậy, không nên tự dùng các sản phẩm này với mục đích “thải độc gan” hoặc giảm cân.
Nước lọc
Nước lọc có vẻ đơn giản nhưng lại đóng vai trò thiết yếu đối với nhiều hoạt động của cơ thể. Duy trì đủ nước giúp cơ thể thực hiện các chức năng sinh lý bình thường, trong đó có quá trình chuyển hóa và bài tiết.
Một lợi ích đáng chú ý khác là nước lọc có thể thay thế những loại đồ uống chứa nhiều đường như nước ngọt, trà sữa hoặc một số loại đồ uống pha chế. Nhờ đó, lượng đường và năng lượng đưa vào cơ thể có thể được kiểm soát tốt hơn.
Điều này có ý nghĩa đối với sức khỏe gan bởi thừa cân, béo phì và các vấn đề chuyển hóa có liên quan đến nguy cơ gan nhiễm mỡ.
Tuy nhiên, không cần cố uống thật nhiều nước trong thời gian ngắn. Nhu cầu nước thay đổi tùy tuổi, cân nặng, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe. Thay vì chạy theo một con số cố định, nên duy trì thói quen uống nước đều đặn và bổ sung thêm khi cơ thể mất nhiều nước do vận động hoặc thời tiết nóng.
Cà phê, trà xanh và nước lọc có thể xuất hiện trong chế độ ăn uống lành mạnh, nhưng không thức uống nào có thể thay thế những yếu tố quan trọng như hạn chế rượu bia, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống cân bằng và vận động thường xuyên.
Đặc biệt, người đang mắc bệnh gan hoặc có chỉ số men gan bất thường không nên tự sử dụng trà, thực phẩm bổ sung hay các sản phẩm quảng cáo có tác dụng “giải độc gan”. Khi có bệnh lý cụ thể, việc lựa chọn thực phẩm và đồ uống nên được trao đổi với bác sĩ để phù hợp với tình trạng sức khỏe.
Nói cách khác, chăm sóc gan không nằm ở một loại thức uống “đặc biệt”, mà đến từ nhiều thói quen được duy trì đều đặn trong thời gian dài.
