Tạo nhiều sản phẩm giá trị từ cây tràm nhờ không bỏ đi thứ gì

Từ hợp tác công tư cùng phát triển vùng nguyên liệu đạt chuẩn và kinh tế tuần hoàn, một doanh nghiệp đang tạo ra nhiều sản phẩm giá trị từ cây tràm.

Trong bối cảnh giá thu mua tràm lấy gỗ không ổn định và đang giảm khá nhiều, mô hình liên kết công tư giữa Viện Khoa học Lâm nghiệp Nam Bộ và Công ty Cổ phần Pure Global về xây dựng vùng nguyên liệu tinh dầu tràm tại Trạm Thực nghiệm Lâm nghiệp Thạnh Hóa (xã Thạnh Hóa, Tây Ninh) đang mang lại hiệu quả kinh tế ổn định và cao hơn nhiều so với trồng tràm lấy gỗ.

Đồng thời, từ sự liên kết này, nhiều sản phẩm tiêu dùng chất lượng cao, nhất là các sản phẩm tinh dầu tràm, được chế biến từ cây tràm năm gân (Melaleuca quinquenervia), đang được Pure Global đưa ra thị trường và được người tiêu dùng đón nhận.

Giống tràm đang được trồng để lấy tinh dầu tại Trạm Thực nghiệm Lâm nghiệp Thạnh Hóa là tràm năm gân. Giống tràm này có nguồn gốc từ Úc, được Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam nhập nội, khảo nghiệm, chọn tạo những dòng phù hợp và phát triển tại nhiều vùng sinh thái ở Việt Nam.

TS Kiều Tuấn Đạt, Viện trưởng Viện Khoa học Lâm nghiệp Nam Bộ (Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam), cho biết, cây tràm năm gân rất phù hợp để phát triển tràm nguyên liệu lấy tinh dầu vì tỷ lệ tinh dầu thu hồi qua chưng cất ở mức cao và hàm lượng hoạt chất Cineol trong tinh dầu tự nhiên cũng rất cao.

Với những ưu điểm như trên của cây tràm năm gân, trong thời gian qua, Viện Khoa học Lâm nghiệp Nam Bộ đã phát triển vùng trồng tràm năm gân và hợp tác với doanh nghiệp sản xuất tinh dầu nhằm tạo đầu ra ổn định cho tràm nguyên liệu.

Trong phát triển vùng nguyên liệu, Viện tập trung thiết lập vùng nguyên liệu đảm bảo tiêu chuẩn và truy xuất nguồn gốc từ giống, quy trình canh tác tới phương án quản lý rừng bền vững, cấp mã số vùng trồng…. Qua đó, đảm bảo nguồn tràm nguyên liệu tốt, đạt chuẩn, để doanh nghiệp có thể nghiên cứu và phát triển sản phẩm đưa ra thị trường.

Bà Nguyễn Thanh Mai, CEO Công ty Cổ phần Pure Global, chia sẻ, trước đây, để có tràm nguyên liệu sản xuất tinh dầu, công ty hợp tác với nhiều hộ nông dân. Những hộ này trồng tràm và cung cấp tràm nguyên liệu (cành và lá tràm) cho Pure Global. Tuy nhiên, nguồn tràm nguyên liệu do nông dân cung cấp thường không đồng nhất, lần thì lá quá nhiều, lần lại quá nhiều cành. Sự không đồng nhất ấy dẫn tới hàm lượng và chất lượng tinh dầu không ổn định.

Từ khi Pure Global hợp tác với Viện Khoa học Lâm nghiệp Nam Bộ để phát triển vùng nguyên liệu tinh dầu tràm năm gân trên diện tích 22 ha tại Trạm Thực nghiệm Lâm nghiệp Thạnh Hóa (ấp Hoàng Gia, xã Thạnh Hóa, Tây Ninh), công ty đã có được nguồn tràm nguyên liệu ổn định về sản lượng, đồng đều về chất lượng.

Trên cơ sở nguồn tràm nguyên liệu chất lượng tốt, trong thời gian qua, tại nhà máy đạt chuẩn FDA đặt tại xã Tân Long, Tây Ninh, Pure Global đã đẩy mạnh sản xuất và cung ứng ra thị trường sản phẩm tinh dầu tràm chất lượng cao.

Đặc biệt, với quan điểm không bỏ đi bất cứ thứ gì từ cây trám năm gân, Pure Global đang đẩy mạnh áp dụng kinh tế tuần hoàn khi tận dụng mọi phụ phẩm trong quá trình sản xuất tinh dầu trám để nghiên cứu, sản xuất ra nhiều sản phẩm có giá trị khác. Chẳng hạn, lá tràm sau quá trình chưng cất tinh dầu tràm, thì còn lại bã. Công ty đem bã làm thành cao tràm, rồi từ cao tràm sản xuất ra nước tắm thảo mộc cho trẻ em. Hay nước chưng cất lá tràm (hydrosol) được kết hợp với tinh dầu tràm, tinh dầu cam, sả để sản xuất nước lau sàn sinh học. Và các sản phẩm khác như nước lau bàn thờ, dầu nóng thảo dược…

Hiện nay, nhiều sản phẩm từ cây tràm năm gân của Pure Global đã vào được nhiều hệ thống bán lẻ lớn. Ngoài thị trường nội địa, công ty đang hướng tới thị trường xuất khẩu trong thời gian tới.

Bà Nguyễn Thanh Mai nhận định, nhu cầu thị trường đang ngày càng tăng với các sản phẩm chăm sóc sức khỏe thuần tự nhiên. Vì vậy, trong thời gian tới, Pure Global sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác với Viện Khoa học Lâm nghiệp Nam Bộ trong việc phát triển vùng nguyên liệu tinh dầu tràm năm gân. Bên cạnh đó, công ty cũng muốn hợp tác với Viện để phát triển các loại cây lấy tinh dầu khác như khuynh diệp, mù u, trầu không…

TS Kiều Tuấn Đạt đánh giá, việc hợp tác giữa Viện Khoa học Lâm nghiệp Nam Bộ và Pure Global phát triển vùng nguyên liệu tinh dầu tràm năm gân là một hướng mới, giúp đưa tiến bộ kỹ thuật nhanh hơn. các kết quả nghiên cứu vào sản xuất.

Việc trồng tràm năm gần làm nguyên liệu sản xuất tinh dầu tại Trạm Thực nghiệm Lâm nghiệp Thạnh Hóa đang mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn hẳn so với trồng tràm lấy gỗ. Theo TS Kiều Tuấn Đạt, trồng tràm lấy gỗ sau 6 năm mới khai thác. Tính chung toàn bộ chu kỳ, lợi nhuận đạt từ 10-15 triệu đồng/ha/năm. Sau khi khai thác gỗ, lại phải đầu tư cây giống để trồng mới toàn bộ.

Trong khi đó, trồng tràm lấy tinh dầu, sau 2 năm đã bắt đầu khai thác lá rồi tiến tới khai thác cả cành tràm. Mỗi năm, có thể khai thác từ 2 – 3 lần. Sau khi trừ chi phí, lợi nhuận đạt từ 30 – 40 triệu đồng/ha/năm, gấp khoảng 3 lần so với trồng tràm lấy gỗ. Do chỉ khai thác cành và lá nên cây tràm lấy tinh dầu chỉ cần trồng một lần là có thể khai thác lâu dài.